Novoborskie Muzeum zawdzięcza swoje powstanie Zawodowemu Stowarzyszeniu Robotników Przemysłu Szklarskiego. Dzięki wsparciu rady miasta, która przekazała na cele nowopowstającej ekspozycji sale w budynku ratusza, w maju 1893 r. muzeum zostało uroczyście otwarte. Choć miasto sukcesywnie udostępniało kolejne pomieszczenia na potrzeby powiększającej się kolekcji, do zadowalającego rozwiązania doszło dopiero w 1952 r., kiedy to Muzeum przeniesiono do budynku nr 105, gdzie ma swoją siedzibę do dziś. Piętrowy późnobarokowy budynek nakryty dachem mansardowym z okazałym portalem wejściowym jest typowym przykładem pierwotnej zabudowy Novego Boru. Został zbudowany w 1804 r. przez Johanna Christopha Sochera, handlarza szkłem, który wcześniej przez trzynaście lat z powodzeniem sprzedawał czeskie szkło w Meksyku.

Stała ekspozycja muzealna zaznajamia zwiedzających z ewolucją stylu i rozwojem technologii szkła w Czechach, zwłaszcza w okolicach Novego Boru, od XVIII w. do współczesności. Podzielona jest według poszczególnych technik uszlachetniania szkła na szkło malowane, grawerowane, formowane hutniczo oraz szlifowane. Wystawę uzupełniają modele dawnych pracowni szklarskich.

Oprócz ekspozycji stałej muzeum organizuje również wystawy czasowe poświęcone różnym tematom. Odbywają się tu zarówno wystawy historyczne i technologiczne, jak i monograficzne pokazy artystów szklarzy. Ponadto muzeum jest współorganizatorem IGS – International Glass Symposium, które w trybie triennale odbywa się w Novym Borze od 1982 r. W 1994 r. muzeum wznowiło przedwojenną tradycję konkursu artystów, rzemieślników i studentów szklarstwa pod postacią triennale o nazwie „Rzemiosło i Sztuka w Szkle Nový Bor“.

Muzeum Szklarskie Nový Bor jest jednym z najstarszych muzeów poświęconych przemysłowi szklarskiemu na świecie. Ekspozycja stała nie została skonstruowana według tradycyjnego klucza chronologicznego, lecz według technik uszlachetniania – na ekspozycję szkła grawerowanego, szlifowanego, malowanego, formowanego hutniczo oraz zdobionego. Uzupełnieniem ekspozycji są cieszące się powodzeniem wśród zwiedzających modele pracowni szklarskich. Wyjątkową kategorię stanowi największa na świecie kolekcja malowanego szkła secesyjnego.